strona główna > informacje dla dziennikarzy > Narodowy Program Profilaktyki


NARODOWY PROGRAM PROFILAKTYKI I LECZENIA UDARU MÓZGU

Wiosną 1997 roku przedstawiciele Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, Zespołu Konsultantów w dziedzinie neurologii oraz Instytutu Psychiatrii i Neurologii, realizując cele Deklaracji Helsingborskiej, która została przygotowana w 1995 roku na zlecenie Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) i precyzowała zasady nowoczesnego leczenia udaru mózgu, opracowali dokument pt. "Narodowy Program Profilaktyki i Leczenia Udaru Mózgu". Podstawowym założeniem Programu jest wprowadzenie zmian do zapisu Deklaracji WHO w sprawie postępowania w udarze mózgu w Europie, stanowiącej, że do roku 2005 "wszystkie kraje członkowskie powinny wprowadzić system zorganizowanego postępowania w ostrym okresie udaru w celu ograniczenia śmiertelności chorych w ciągu pierwszego miesiąca do poziomu poniżej 20%, a 70% osób, które przeżyją ostrą fazę udaru powinny być samodzielne w zakresie podstawowych czynności życiowych"

Strategicznymi celami Programu są: ograniczenie zachorowalności na udary mózgu oraz zmniejszenie śmiertelności w przebiegu tej choroby, poprawa jakości życia chorych po udarze, a także rozpoznanie i monitorowanie sytuacji epidemiologicznej dotyczącej udaru mózgu.

Cele powyższe są realizowane poprzez podjęcie stosownych działań w kierunku zwiększenia liczby specjalistycznych placówek leczenia (oddziałów udarowych i neurologicznych przychodni naczyniowych) oraz rehabilitacji chorych z udarem mózgu, szerokich działań edukacyjnych i profilaktycznych. Podstawową jednostką realizującą cele Programu jest oddział udarowy, który powinien być tworzony przez zespół specjalistów różnych dziedzin, wyposażonych w aparaturę umożliwiającą intensywną opiekę medyczną, mających dostęp przez całą dobę do badania tomografii komputerowej, pełnoprofilowego laboratorium analitycznego, pracowni radiologicznej, badania doplerowskiego, szybkiej konsultacji kardiologicznej, neurochirurgicznej, radiologicznej i anestezjologicznej, w końcu możliwości prowadzenia wczesnej i kompleksowej rehabilitacji.

Cele zapisane w Narodowym Programie Profilaktyki i Leczenia Udaru Mózgu spełniają warunki Deklaracji Helsingborskiej. W 1997 roku Program został włączony przez Ministerstwo Zdrowia do programów polityki zdrowotnej, realizowanych ze środków budżetu centralnego począwszy od 1998 roku. Koordynatorem Programu jest Instytut Psychiatrii i Neurologii w Warszawie w ścisłej współpracy z Konsultantem Krajowym ds. Neurologii oraz zespołem ekspertów w dziedzinie udaru mózgu.

Ze względu na fakt, że tworzenie nowych i doposażenie istniejących oddziałów udarowych jest podstawowym celem Programu, zdecydowaną większość środków finansowych uzyskanych z Ministerstwa Zdrowia przeznaczono na zakup niezbędnej aparatury. W latach 1998-2000 ponad 90% środków finansowych (tj. 5,88 mln PLN) przeznaczono na zakup niezbędnej aparatury. Ogółem zakupiono 103 kardiomonitory dla 64 ośrodków w kraju, 52 aparaty USG-D dla 52 ośrodków, 16 pomp infuzyjnych dla 14 ośrodków oraz 7 specjalistycznych programów rehabilitacyjnych funkcji poznawczych wraz ze stanowiskami komputerowymi dla 4 ośrodków. Opracowano także projekt sieci oddziałów udarowych na terenie całego kraju oraz listę aparatury diagnostycznej niezbędnej do ich prawidłowego funkcjonowania, której wartość wstępnie oceniono na blisko 14 mln PLN (nie włączając kosztów zakupu 12 niezbędnych aparatów tomografii komputerowej).

W roku 2000 rozpoczęto na terenie wszystkich województw monitorowanie stosowanych metod postępowania w udarach mózgu w oparciu o kwestionariusz wypełniany przez 60 ośrodków medycznych. Ogółem zarejestrowano 12 tysięcy udarów, które stanowią blisko 1/5 wszystkich przypadków wystąpienia tej choroby w tym roku.

W roku 1999 przeprowadzono 7 a w 2000 11 kursów szkoleniowych w zakresie profilaktyki, zasad postępowania oraz rehabilitacji. Kursy te były skierowane do lekarzy neurologów, lekarzy rodzinnych, pielęgniarek, fizjoterapeutów oraz neuropsychologów.

W 2001 roku główne kierunki działań dotyczą:
  • wyposażania w aparaturę oddziałów neurologicznych, w obrębie których tworzone są pododdziały udarowe
  • monitorowania stosowanych metod postępowania oraz częstości występowania powikłań wczesnych i późnych, której w istotny sposób wpływają na rokowanie
  • opracowania potrzeb w zakresie rehabilitacji
  • działalności szkoleniowej i wydawniczej.
opracowanie: lek. Maciej Niewada
Strona główna | Dla lekarzy | Informacje ogólne | Dla dziennikarzy | Biuletyn | Szukaj | Nota prawna