informacje dla lekarzy



ZALECENIA EUSI (European Stroke Initiative)

EUSI (European Stroke Initiative) to wspólna inicjatywa European Stroke Council (ESC), European Federation of the Neurological Societies (EFNS) i European Neurological Society (ENS). EUSI stawia sobie za zadanie poprawę i optymalizację postępowania w udarze mózgu. Jest to realizowane w oparciu i programy edukacyjne dla lekarzy oraz osób nie związanych z medycyną. Sponsorami są firmy farmaceutyczne prowadzące szeroko zakrojone badania na nowymi lekami w udarze mózgu http://www.eusi-stroke.com/sponsors.shtml . Oficjalnym pismem EUSI jest Cerebrovascular Diseases.
Jednym z efektów pracy EUSI jest opracowanie zaleceń postępowania w udarze mózgu - Recommendations For Stroke Management. Zalecenia ustalono w oparciu o zasady EBM z uwzględnieniem poziomów referencyjności (I-IV).
Oprócz formy tekstowej są one dostępne także jako prezentacje slajdów, z możliwością pobrania plików na własny komputer.
Zostało opracowane także polskie tłumaczenie Rekomendacji Postępowania w Udarach Mózgu.
Opracowane zalecenia obejmują:

• Organizację opieki nad pacjentami z udarem mózgu z uwzględnieniem konieczności edukacji społeczeństwa i lekarzy, zasad działania szpitalnych oddziałów udarowych, poudarowej rehabilitacji chorych.
• Omówienie czynników ryzyka udaru mózgu oraz zasad ich leczenia, czyli profilaktykę pierwotną i wtórną udaru
• Zalecenia dotyczące leczenia ostrej fazy udaru niedokrwiennego mózgu

Ponadto corocznie organizowana jest Letnia Szkoła Udarowa (EUSI Stroke Summer School). W tym roku odbyła się po raz piąty w dniach 4-9 czerwca w Debreczynie na Węgrzech http://www.neuropat.dote.hu/eusi3.htm.

ZALECENIA ACCP (American College of Chest Physicians)

ACCP (American College of Chest Physicians) to międzynarodowa i multidyscyplinarna organizacja, której celem jest upowszechnianie wiedzy na temat zapobiegania i leczenia chorób klatki piersiowej poprzez organizowanie szkolenia, prace naukowo-badawcze i spotkania naukowe. Oficjalnym pismem ACCP jest CHEST-The Cardiopulmonary and Critical Care Journal .
Podczas VI Konferencji ACCP na Temat Leczenia Przeciwkrzepliwego, która odbyła się w lutym 2000 roku, zostały przedstawione zalecenia dotyczące leczenia trombolitycznego w ostrym udarze niedokrwiennym mózgu (UN), prewencji wtórnej udaru niedokrwiennego oraz leczenia zakrzepicy zatok żylnych mózgu. W formie skróconej są dostępne pod adresem
http://www.chestnet.org/health.science.policy/quick.reference.guides/antithrombotic/page04.html.
Zostały one oparte na zasadach EBM i ustalonych stopniach rekomendacji
http://www.chestnet.org/health.science.policy/quick.reference.guides/antithrombotic/page02.html.
Zalecenia te są podsumowaniem opracowania "Antithrombotic and Thrombolytic Therapy for Ischemic Stroke" omawiającego stan dotychczasowej wiedzy i wyniki międzynarodowych programów badawczych na temat leczenia udaru mózgu. Uwzględnia ono:

• leczenie trombolityczne w ostrym UN
• leczenie defibrynujące w ostrym UN
• leczenie antykoakulacyjne w ostrym UN
• leczenie przeciwpłytkowe w ostrym UN
• prewencję pierwotną UN
• prewencję wtórną UN

Pełny tekst opublikowano w CHEST 2001;119:300S-320S http://www.chestjournal.org/content/vol119/1_suppl.

RAPORT ZESPOŁU EKSPERTÓW NARODOWEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI I LECZENIA UDARU MÓZGU

Narodowy Program Profilaktyki i Leczenia Udaru Mózgu (NPPiLUM) powstał z inicjatywy Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Neurologicznego, Zespołu Konsultantów ds. Neurologii i pracowników Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie w 1997 roku. Zasadniczymi celami Programu jest ograniczenie zapadalności na udar, zmniejszenie wczesnej śmiertelności oraz poprawa stanu funkcjonowania chorych po przebytym udarze mózgu. NPPiLUM został przyjęty przez Ministra Zdrowia I Opieki Społecznej jako jeden z narodowych programów zdrowotnych wspomaganych z funduszy centralnych. Jedną z pierwszych inicjatyw NPPiLUM było opracowanie polskich wytycznych postępowania w udarze niedokrwiennym mózgu.
"Postępowanie w ostrym udarze niedokrwiennym mózgu - raport zespołu ekspertów Narodowego Programu Profilaktyki I Leczenia Udaru Mózgu" ukazał się drukiem w Neurologii i Neurochirurgii Polskiej w 1999 (NEUR.NEUROCHIR.POL.1999;suppl 4).
Raport przedstawia zalecenia dotyczące:

• ogólnych zasad postępowania w udarze mózgu
• opieki nad chorymi
• badań diagnostycznych
• leczenia farmakologicznego
• rehabilitacji wczesnej
• leczenia powikłań
• profilaktyki wtórnej udaru mózgu
• organizacji leczenia udaru

Postępowanie w ostrym udarze niedokrwiennym mózgu. Raport zespołu ekspertów Narodowego Programu Profilaktyki i Leczenia Udaru Mózgu (2000) na stronach Medycyny Praktycznej.

ZALECENIA AHA (American Heart Association)

Zalecenia dotyczące diagnostyki obrazowej u chorych z TIA i udarem niedokrwiennym "Practice Guidelines for the Use of Imaging in Transient Ischemic Attacks and Acute Stroke. A Report of the Stroke Council, American Heart Association. (Stroke 1997;28:1480-1497) zostały opracowane w 1999 roku przez American Heart Association (AHA) .
Obejmują:

• metody obrazowania naczyń i mózgu w TIA
• metody obrazowania naczyń i mózgu w UN
• wskazania do wykonania echokardiografii w UN
• zalecane protokoły badań TK i MRI
• kryteria radiologiczne (TK, MRI) rozpoznania udaru niedokrwiennego
• kryteria radiologiczne (MRI) rozpoznania udaru krwotocznego
• obrazowanie krwotoku podpajęczynówkowego
• obrazowanie zmian w przebiegu zapalenia naczyń
• obrazowanie zakrzepicy zatok żylnych mózgu
• obrazowanie rozwarstwienia tętnic
• obrazowanie udaru rdzenia kręgowego
• diagnostykę udaru u kobiet w ciąży

Są dostępne w pełnej wersji pod adresem http://stroke.ahajournals.org/cgi/content/full/28/7/1480.



Zalecenia postępowania w krwotoku śródmózgowym "Guidelines for the Management of Spontaneous Intracerebral Hemorrhage. A Statement for Healthcare Professionals From a Special Writing Group of the Stroke Council, American Heart Association" zostały opracowane w 1999 roku przez American Heart Association (AHA). Oparte są na zasadach EBM i ustalonych stopniach referencyjności.
Obejmują:

• diagnostykę ostrego krwotoku śródmózgowego (ICH) i jego przyczyn
• leczenie ostrego ICH z uwzględnieniem: postępowania ogólno medycznego, leczenia farmakologicznego, kontroli ciśnienia tętniczego, leczenia wzmożonego ciśnienia śródczaszkowego, zapobieganie drgawkom i inne
• leczenie chirurgiczne ostrego ICH
• zapobieganie ICH

Pełny tekst opracowania jest dostępny pod adresem http://stroke.ahajournals.org/cgi/content/full/30/4/905.




Zalecenia postępowania w krwotoku podpajęczynówkowym "Guidelines for the Management of Aneurysmal Subarachnoid Hemorrhage. A Statement for Healthcare Professionals From a Special Writing Group of the Stroke Council, American Heart Association" zostały opracowane przez American Heart Association (AHA) w 1994 roku.
Obejmują:

• dane epidemiologiczne krwotoku podpajęczynówkowego (SAH)
• leczenie czynników ryzyka i zapobieganie SAH
• naturalny przebieg SAH spowodowanego pęknięciem tętniaka
• objawy kliniczne i diagnostykę SAH
• zapobieganie powtórnemu krwawieniu
• leczenie chirurgiczne pękniętego tętniaka
• znieczulenie do operacji
• skurcz naczyniowy
• inne powikłania SAH
• zalecany schemat leczenia
• ocenę pacjentów po przebytym SAH

Pełny tekst opracowania dostępny jest pod adresem http://www.americanheart.org/Scientific/statements/1994/119403.html